A / ănĭmo
verb transitive intransitive

ănĭmo

2nd PP ănĭmāre · 3rd PP ănĭmāvi · 4th PP ātum · conj. 1st
anima and animus.
Act.
Act.
To fill with breath; air
To fill with breath or air (cf. anima, I. and II.): duas tibias uno spiritu, to blow upon, App. Flor. 3, p. 341, 25: bucinas, Arn. 6, p. 196.—More freq.,
To quicken; animate
To quicken, animate (cf. anima, II. C.): quicquid est hoc, omnia animat, format, alit, auget, creat, Pac. ap. Cic. Div. 1, 57; Lucr. 2, 717: vitaliter esse animata, id. 5, 145: formare, figurare, colorare, animare, Cic. N. D. 1, 39, 110. stellae divinis animatae mentibus, id. Rep. 6, 15; Plin. 7, 15, 13, § 66. —
To endow with; to give; a particular temperament
To endow with, to give, a particular temperament or disposition of mind (cf. animus, II. B. 1. b.): utcumque temperatus sit aër, ita pueros orientes animari atque formari, ex eoque ingenia, mores, animum fingi, Cic. Div. 2, 42, 89: Mattiaci ipso terrae suae solo ac caelo acrius animantur, i. e. ferociores redduntur, are rendered more spirited, * Tac. G. 29.—
to transform a lifeless object to a living being; to change into by giving life
In Ovid in a pregnant signif.: aliquid in aliquid animare, to transform a lifeless object to a living being, to change into by giving life (cf. anima, II. C. 3.): guttas animavit in angues, Ov. M. 4, 619: in Nymphas animatā classe marinas, id. ib. 14, 566.—
to enliven; to light; kindle figuratively
Trop., of colors, to enliven: si quid Apellei gaudent animāsse colores, Stat. S. 2, 2, 64.—Of torches, to light or kindle: animare ad crimina taxos, Claud. Rapt. 3, 386.—Sometimes = recreare, to refresh, revive: cibo potuque animavit, Hyg. Fab. 126: florem, Plin. 11, 23, 27, § 77; so Pall. 4, 10; or in gen., to encourage, help: ope animari, Cod. Th. 6, 4, 21, § 3: copiis, ib. 14, 4, 10, § 5.—And with inf. = incitare, to move, incite to: Ut hortatu vestro Eustathius, quae de scommate paulo ante dixerit, animetur aperire, Macr. S. 7, 3.—Hence, ănĭmātus, a, um, P. a.
Animated
Animated (cf. anima, II. C.): virum virtute verā vivere animatum addecet, Enn. ap. Gell. 7, 17.—
Brought; put into a particular frame of mind; disposed
(Acc. to C.) Brought or put into a particular frame of mind, disposed, inclined, minded, in some way (freq. and class.): hoc animo decet animatos esse amatores probos, Plaut. Men. 1, 3, 20: avi et atavi nostri, quom allium ac caepe eorum verba olerent, tamen optime animati erant, Varr. ap. Non. p. 201, 7 (where the play upon olere and animati is to be noticed): animatus melius quam paratus, better disposed than prepared, Cic. Fam. 6, 6: socii infirme animati, id. ib. 15, 1: sic animati esse debetis, ut si ille adesset, id. Phil. 9, 5: ut quem ad modum in se quisque, sic in amicum sit animatus, id. Am. 16, 57: insulas non nullas bene animatas confirmavit, well affected, Nep. Cim. 2, 4; Liv. 29, 17: male animatus erga principem exercitus, Suet. Vit. 7: circa aliquem, Just. 14, 1: hostili animo adversus rem publicam animatus, Dig. 48, 4, 1: animatus in necem alicujus, Macr S. 1, 11.—In Plaut. with inf.: si quid animatus es facere, Truc. 5, 74.—
Endowed with courage; stouthearted
Endowed with courage, courageous, stouthearted (cf. animus, II. 2. a. and animosus; only in ante-class. poetry): milites armati atque animati probe, Plaut. Bacch. 4, 9, 18: cum animatus iero, satis armatus sum, Att. ap. Non. p. 233, 18: hostis animatus, id. ib. p. 233, 18.—* Sup. Auct. Itin. Alex. 13.— Adv. not used.—
Neutr; to be animate; living
Neutr., to be animate, living (cf. anima, II. C.); so only ănĭ-mans, antis (abl. com. animante, but animanti in Cic. Tim. 6; gen. plur. animantium in Cic., animantum in Lucr., Manil. 4, 374, and App. Mag. 64, p. 536),
animate; living
P. a., animate, living: quos (deos) Vitellius ne animantes quidem esse concedat, Cic. N. D. 3, 4, 11: mundum ipsum animantem sapientemque esse, id. ib. 1, 10, 23: animans composque rationis mundus est, id. ib. 2, 8, 22. —Hence,
any living; animate being; an animal; animal
Subst., any living, animate being; an animal (orig. in a wider sense than animal, since it included men, animals, and plants; but usu., like that word, for animals in opp. to men. The gender varies in the best class. writers between masc., fem., and neutr. When it designates man, it is masc.; brutes, com. fem.; in its widest sense, it is neutr.): sunt quaedam, quae animam habent, nec sunt animalia, etc., Sen. Ep. 58, 10 sq.; Lucr. 2, 669; 2, 943: genus omne animantum, id. 1, 4; so id. 1, 194; 1, 350; 1, 1033; 1, 1038; 2, 78; 2, 880; 2, 921; 2, 943; 2, 1063; 2, 1071; 3, 266; 3, 417; 3, 720; 5, 431; 5, 855; 5, 917: animantium genera quattuor, Cic. Tim. 10; 11 fin.: animantium aliae coriis tectae sunt, aliae villis vestitae, etc., id. N. D. 2, 47, 121: cum ceteras animantes abjecisset ad pastum, solum hominem erexit, id. Leg. 1, 9, 26: animantia, quae sunt nobis nota, id. Tim. 4.—Of animals, living beings, as opp. to plants: Jam vero vites sic claviculis adminicula tamquam manibus adprehendunt atque ita se erigunt, ut animantes, Cic. N. D. 2, 47, 120.— Of man: hic stilus haud petet ultro Quemquam animantem, * Hor. S. 2, 1, 40.—Comp., sup., and adv. not used.