T / tămen
adverb #51

tămen

perh. from tam and en, Corss. Ausspr. 1, 842; but cf. Rib. Lat. Part. p. 27 sqq.
notwithstanding; nevertheless; for all that
notwithstanding, nevertheless, for all that, however, yet, still, etc.
in general
quamquam; quamvis; etsi
With a corresp. concessive or conditional particle (quamquam, quamvis, etsi, etiamsi, tametsi, licet, si, ut, cum, etc.; tamen stands at the beginning of the clause or after a prominent word; cf.: certe, nihilo minus).
quamquam
With quamquam: verumtamen, quamquam abest a culpā, suspitione tamen non caret, Cic. Rosc. Am. 20, 55: quamquam me vester honos vigilare jubet, tamen, etc., id. Agr. 2, 28, 77; id. Imp. Pomp. 1, 1; 12, 34; id. Cat. 2, 9, 19; 3, 12, 29.—
quamvis
With quamvis: quamvis sit magna (exspectatio), tamen eam vinces, Cic. Rep. 1, 23, 37.—
etsi
With etsi: etsi abest maturitas aetatis, jam tamen, etc., Cic. Fam. 6, 18, 4; cf.: sed tamen etsi omnium causā, quos commendo, velle debeo, tamen, etc., id. ib. 13, 71.—
tametsi
With tametsi: tametsi miserum est, tamen, etc., Cic. Rosc. Am. 20, 55: tametsi ille venerit, tamen, id. Imp. Pomp. 5, 13; 17, 51; Sall. C. 3, 2; Caes. B. G. 1, 30; 7, 43, and v. tametsi, II.—
etiam si
With etiam si: etiamsi natura abripuit, virtus tamen, etc., Cic. Rep. 1, 16, 25; id. Caecin. 21, 59; id. Div. 2, 64, 131: etiam si ab hoste defendant, tamen, id. Imp. Pomp. 5, 13.—
licet
With licet: licet tibi significarim, ut ad me venires: tamen intellego, etc., Cic. Att. 3, 12, 3.—
ut
With ut: equidem, ut verum esset ... tamen arbitrarer, etc., Cic. Rep. 1, 6, 11.—
si
With si: si taceo, interii tamen, Plaut. Mil. 2, 3, 36: si Massilienses per delectos cives ... reguntur, inest tamen in eā conditione, etc., Cic. Rep. 1, 27, 43: si ipsa minus honestas, contumelia tamen, etc., id. Part. Or. 26, 92: si omnes deos hominesque celare possimus, nihil tamen, etc., id. Off. 3, 8 fin.; id. Imp. Pomp. 17, 50; id. Cat. 3, 3, 7: si nullus erit pulvis, tamen excute nullum, Ov. A. A. 1, 151; Curt. 5, 8, 15; 7, 5, 42.—
cum
With cum: cum ea consecutus nondum eram ... tamen, etc., Cic. Fam. 3, 7, 5; id. Rep. 1, 10, 16: cui (senatus auctoritati) cum Cato et Caninius intercessissent, tamen est perscripta, id. Fam. 1, 2, 4.—
Without correl. particle: retraham ad me illud argentum tamen, Ter. Heaut. 4,…
Without correl. particle: retraham ad me illud argentum tamen, Ter. Heaut. 4, 2, 11: Divitiacus dixit, scire se illa esse vera; sese tamen amore fraterno commoveri, Caes. B. G. 1, 20: expellitur ex oppido Gergoviā; non destitit tamen, id. ib. 7, 4: equites conflixerunt, tamen ut nostri superiores fuerint, id. ib. 5, 15: propterea quod reliquis tamen fugae facultas daretur, Sequanis vero, etc., at least, id. ib. 1, 32; so, neque recordatur illi ipsi tam infelici imperatori patuisse tamen portus Africae, Liv. 28, 43, 17: quo, defendente nullo, tamen armatis adscendere esset difficile, Hirt. B. G. 8, 33; Sall. C. 20, 12; Curt. 4, 4, 21; 4, 6, 28: semper Ajax fortis, fortissimus tamen in furore, Cic. Tusc. 4, 23, 52: qui plusque fore dicant in pluribus consilii quam in uno, et eandem tamen aequitatem, id. Rep. 1, 35, 55: id ipsum tam mite ac tam moderatum imperium tamen, quia unius esset, deponere eum in animo habuisse quidam auctores sunt, Liv. 1, 48, 9: et Philippus minime, quin rebellandum esset, dubius, quia tamen inmaturae ad id vires erant, ad moram, etc., id. 39, 35, 2 Weissenb. (dub.): haec e pectoribus altis et eruditis orta sunt; illud tamen non minus admirabile, quod servilis animus cepit, Val. Max. 3, 3, 7.—Emphat., beginning a sentence: tamen contemptus abs te, haec habui in memoriā, Ter. Eun. 1, 2, 90: tamen aliquid nullius est ... tanta copia quae enarrare tuas res gestas possit. Tamen adfirmo, etc., Cic. Marcell. 2, 4; Liv. 21, 55, 10.—
especially
sed; but yet; but nevertheless
With sed, in transitions, in resuming the thought after a parenthesis, or in limiting or correcting something already said, or some inference from it, but yet, but nevertheless, but still: hi non sunt permolesti: sed tamen insident et urgent, Cic. Att. 1, 18, 2: sed tamen velim scire, etc., id. Rep. 1, 30, 46: difficile factu est, sed conabor tamen, id. ib. 1, 43, 66: ipse ad me non venisset ... sed tamen, id. Fam. 4, 3, 1: quicquid arte fieri potuerit—non enim jam satis est consilio pugnare ... —sed tamen quicquid elaborari aut effici potuerit, id. ib. 9, 16, 2: non perfectum illud quidem, sed tolerabile tamen, id. Rep. 1, 26, 42; id. Imp. Pomp. 4, 10; 17, 52; id. Cat. 2, 9, 20; 4, 5, 9: gravi morbo est inplicitus. Sed animo tamen aegrum magis quam corpore, etc., Liv. 40, 56, 9; Curt. 4, 4, 12; Sen. Q. N. 6, 16, 3; cf. also verumtamen. —
if at least; if only
Si tamen, if at least, if only, = si modo: aliqua et mihi gratia ponto est: Si tamen in medio quondam concreta profundo Spuma fui, Ov. M. 4, 537; so id. Tr. 3, 14, 24: si tamen illi (amici) non gravantur, Plin. Ep. 3, 1, 4; 6, 21, 6 et saep.—
Ellipt. (very rare): utilissimo quidem exemplo; si tamen acta…
Ellipt. (very rare): utilissimo quidem exemplo; si tamen acta excellentissimorum virorum humiliter aestimare ... permittitur ( = ita tamen utilissimo, si, etc.), Val. Max. 2, 7, 14.—
ne; yet why
In an interrogation: si quinque hominum milibus ad vim, facinus caedemque delectis locus quaeritur, tamenne patiemini vestro nomine contra vos firmari opes? in spite of this, notwithstanding this, Cic. Agr. 2, 28, 77; so. si ... tamenne? id. Fl. 10, 21; id. Font. 7, 16 (3, 6); id. Dom. 19, 50.—Without ne: cur nolint, etiam si tacerent, satis dicunt. Verum non tacent. Tamen his invitissimis te offers? Cic. Div. in Caecil. 6, 21: —Quare tamen per plures dies motus fuit? yet why, etc., Sen. Q. N. 6, 31, 1; so even at the beginning of a letter: tamen a malitiā non discedis? and yet, Cic. Fam. 9, 19, 1.—
and yet; and that although
Ac tamen, and yet, and that although: admirabile est quantum inter omnis unus excellat; ac tamen, cum esset Demosthenes, multi oratores fuerunt, etc., Cic. Or. 2, 6; 8, 26; id. Sest. 54, 115: quantus iste est hominum error! Ac tamen facile patior, etc., id. Rep. 2, 15, 29; cf.: atque is tamen aliquis Ligarius non fuit, yet not even, id. Lig. 7, 22.—
on the other hand; and yet not
Neque ... nec tamen, nor, on the other hand, and yet not: Cyri vitam legunt, praeclaram illam quidem, sed neque tam nostris rebus aptam nec tamen Scauri laudibus anteponendam, Cic. Brut. 29, 112.—
that by no means
Ne tamen, that by no means: veni igitur, quaeso, ne tamen semen urbanitatis unā cum re publicā intereat, Cic. Fam. 7, 31, 2.—
who however; although he; she
With rel. pron.: qui tamen, etc., who however, although he (she, it, they, etc.): L. Lucullus, qui tamen eis incommodis mederi fortasse potuisset, ... partem militum Glabrioni tradidit, Cic. Imp. Pomp. 9, 26: ut possint eam vitam, quae tamen esset reddenda naturae, pro patriā potissimum reddere, id. Rep. 1, 3, 5: perturbat me etiam illud interdum, quod tamen, cum te penitus recognovi, timere desino, id. Deiot. 2, 4; id. Cat. 4, 11, 23: fuit mirificus in Crasso pudor, qui tamen non modo obesset ejus orationi, sed etiam prodesset, and yet its effect was, etc., id. de Or. 1, 26, 122: si vetustum verbum sit, quod tamen consuetudo ferre possit, id. ib. 3, 43, 170.—Qui tamen sometimes introduces a paranthetical concession: alter, qui tamen se continuerat, senserat tantum aliud atque homines exspectabant, Cic. Sest. 53, 114 (v. Fischer, Gram. p. 573, 5).—
nihilominus
Strengthened by nihilominus: etsi verum judicabant, tamen nihilominus, etc., Cic. Clu. 28, 76: tamen nihilominus Αἰὲν ἀριστεύειν, etc., id. Fam. 13, 15, 2.?*! For tam = tamen, v. tam, IV.