C / com-plĕo
verb transitive

com-plĕo

2nd PP com-plēre · 3rd PP com-plēvi · 4th PP com-plētum · conj. 2nd
(), (contr. forms: complerunt, complerint, complerat, complesse, etc., for compleverunt, etc., very often), pleo, whence suppleo, plenus
to fill up; fill full; fill out
to fill up, fill full, fill out (class. in prose and poetry).
Lit., of material objects.
In gen., with acc. of place, vessel, etc., filled.
In gen., with acc. of place, vessel, etc., filled.
Alone: hostes fossam complent, Caes. B. G. 5, 40; Auct. B. Hisp. 16; Tac. H. 2,…
Alone: hostes fossam complent, Caes. B. G. 5, 40; Auct. B. Hisp. 16; Tac. H. 2, 25: tune aut inane quicquam putes esse, cum ita conpleta et conferta sint omnia, ut, etc., Cic. Ac. 2, 40, 125: metu, ne compleantur navigia, Liv. 41, 3, 2: deducunt socii navis et litora conplent, Verg. A. 3, 71: conplebant Laidos aedes (amatores), Prop. 2, 6, 1: corpora quae loca complerent, occupy space, Lucr. 1, 522: legiones cum loca Camporum complent, id. 2, 324: milites complent murum, Caes. B. G. 7, 27: vigiles domum Flavii complevere, Tac. H. 3, 69; id. A. 15, 33: scrobem ad medium, Col. Arb. 4, 5: non bene urnam, Ov. M. 12, 616: vascula, Quint. 1, 2, 28: paginam, to fill out, write full, Cic. Att. 13, 34 fin.: speluncas, of the winds, Lucr. 6, 197.—
With abl. of material, etc.: fossas sarmentis et virgultis, Caes. B. G. 3, 18:…
With abl. of material, etc.: fossas sarmentis et virgultis, Caes. B. G. 3, 18: totum prope caelum... humano genere conpletum est, Cic. Tusc. 1, 12, 28: mundum animorum multitudine, id. Div. 2, 58, 119: bestiis omnium gentium circum conplere, Liv. 44, 9, 4: naufragorum trepidatione passim natantium flumen conpleverunt, id. 42, 62, 6: Hispanias Gallias Italiam monumentis ingentium rerum, id. 30, 28, 4: quos (gradus) ubi accusator concitatis hominibus complerat, Cic. Clu. 34, 93: munus Apolline dignum libris, Hor. Ep. 2, 1, 217: late loca milite, Verg. A. 2, 495: naves serpentibus, Nep. Hann. 11, 6: amphoras plumbo, id. ib. 9, 3: statuas aëneas pecuniā, id. ib. 9, 3: horrea messibus, Luc. 3, 66: complentur moenia et tecta maerentium turbā, Tac. A. 3, 1: Palatium multitudine et clamoribus complebant, id. ib. 14, 61: virgultibus et cratibus et corporibus exanimis complere lossas, id. ib. 4, 51; cf. also: et terrae... stirpium renovatione complentur, Cic. N. D. 2, 51, 128.—
With gen.: conviviumque vicinorum cottidie conpleo, Cic. Sen. 14, 46: cum…
With gen.: conviviumque vicinorum cottidie conpleo, Cic. Sen. 14, 46: cum completus jam mercatorum carcer esset, Cic. Verr. 2, 5, 57, § 147: quae causa... ararum conpleverit urbis, Lucr. 5, 1162.—
especially
In milit. lang.
In milit. lang.
To make the army; a legion; of a full number
To make the army, a legion, etc., of a full number, to complete, fill up: legiones in itinere, Caes. B. C. 1, 25: cohortes pro numero militum complet, Sall. C. 56, 1; Nep. Milt. 5, 1: legione completā per maniplos, Sil. 8, 119.—
To man; fill with men
To man, fill with men: classem Romanam sociis navalibus, Liv. 24, 11, 9: naves colonis pastoribusque, Caes. B. C. 1, 56; cf.: has (naves) sagittariis tormentisque compleverunt, id. ib. 2, 4: naves bis denas aut plures, Verg. A. 11, 327 Serv.—
To fill; impregnate
To fill, impregnate: alias (mulieres), Lucr. 4, 1249; 4, 1275.—
by extension
Transf., of light, sound, etc. (freq.).
To fill; maké full
To fill with light, maké full: ut cuncta suā luce conpleat (sol), Cic. Rep. 6, 17, 17: mundum suā luce, id. N. D. 2, 46, 119: terras largā luce, id. ib. 2, 19, 43: orbem (luna), Tib. 2, 4, 18: lunae se cornua lumine complent, Verg. A. 3, 645: quod maria ac terras omnis caelumque rigando Conpleat (sol), Lucr. 5, 595.—
To fill; cause to resound; to fill
To fill with sound, cause to resound, etc., to fill, make full: omnia clamoribus, Lucr. 4, 1014: omnia vocibus, id. 5, 1065: nemus querellis, id. 2, 358; cf.: nemus timendā voce, Hor. Epod. 6, 9: aëra tinnitibus et murmure, Ov. M. 14, 537: atria ululatu, id. ib. 5, 153: atria fremitu, id. ib. 5, 3 et saep.: fremitu aequora, Prop. 2, 16 (3, 8), 37: aures (sonus), Cic. Rep. 6, 18, 18; cf. id. Agr. 3, 1, 3: caelum clamore, Sen. Herc. Oet. 798: aures sermonibus, Claud. Cons. Prob. et Olyb. 31: clamor omnia variis terrentium ac paventium vocibus complet, Liv. 5, 21, 11.—
Of odors, etc.: omnia primo motu ac spiritu suo, vini, unguenti, corporis odore…
Of odors, etc.: omnia primo motu ac spiritu suo, vini, unguenti, corporis odore complesset, Cic. Verr. 2, 3, 12, § 31; cf. Veg. Vet. 1, 17, 3. —
to cover; overwhelm by extension
Transf., to cover, overwhelm: Dianam (i. e. simulacrum) coronis et floribus, i. e. to deck, adorn, Cic. Verr. 2, 4, 35, § 77: vortentibus Telebois telis conplebantur corpora, Plaut. Am. 1, 1, 95.—
To fill; sate
To fill, sate with food or drink: multo cibo et potione, Cic. Tusc. 5, 35, 100: se flore Liberi, Plaut. Cist. 1, 2, 8: haec avis scribitur conchis se solere conplere, Cic. N. D. 2, 49, 124.—
figuratively
To supply fully; furnish abundantly
To supply fully, furnish abundantly: exercitum omni copiā, Caes. B. C. 2, 25 fin.
To fill with any notion; story; desire
To fill with any notion, story, desire, humor, passion: completi sunt animi auresque vestrae, me... obsistere, etc., Cic. Agr. 3, 1, 3: reliquos (milites) bonā spe, Caes. B. C. 2, 21: aliquem gaudio, Cic. Fin. 5, 24, 69: taedio, Quint. 8, 6, 14: animos robore, Luc. 5, 412: omnia luctu, Sall. C. 51, 9: omnia terrore, Liv. 34, 9, 13: cuncta pavore, Curt. 3, 13, 10 al.—With gen.: aliquem erroris et dementiae, Plaut. Am. 1, 2, 9: aliquem flagitii et formidinis, id. Men. 5, 5, 3.—
To make complete; perfect; to finish;
To make complete or perfect, to finish; of a promise, to fulfil it: lustrationem (annuam) menstruo spatio (luna), Cic. N. D. 1, 31, 87; cf. Verg. A. 5, 46: his rebus completis legiones reduci jussit, Caes. B. C. 3, 46 (Dinter, ex conj., comparatis): nocturnum erat sacrum, ita ut ante mediam noctem conpleretur, Liv. 23, 35, 15: studia, Gell. 13, 5: conplent ea beatissimam vitam, Cic. Fin. 5, 24, 71; cf. id. ib. 3, 13, 43; id. Tusc. 5, 16, 47: summam promissi, Cic. Verr. 2, 3, 49, § 116: rerum humanarum sorte completā, Curt. 10, 6, 6 al.
to finish; complete
Of time, to finish, complete: Gorgias centum et septem conplevit annos, Cic. Sen. 5, 13: cum VII. et LXX. annos complesset, Nep. Att. 21, 1: Corvinus centesimum annum complevit, Val. Max. 8, 13, 1; Lact. Op. Dei, 4, 3; cf.: sua fata, Ov. Tr. 4, 10, 77: sua tempora, id. M. 15, 816: quinque saecula vitae suae, id. ib. 15, 395: materna tempora, i. e. the time of pregnancy, id. ib. 3, 312; cf. id. ib. 11, 311: semel quadrigis, semel desultore misso, vix unius horae tempus utrumque curriculum conplebat, Liv. 44, 9, 4.—Hence, complētus, a, um, P. a. *
filled full; full
Prop., filled full, full: alveus Tiberis ruderibus, * Suet. Aug. 30.—
complete; perfect figuratively
Trop., complete, perfect: completus et perfectus verborum ambitus, Cic. Or. 50, 168.—* Comp., Gell. 1, 7, 20.